Ongeveer 1 op 3 van alle kankers die vandaag worden vastgesteld, is een vorm van huidkanker (melanoom of niet-melanoom). Daarmee blijft huidkanker de meest voorkomende kanker met de snelst stijgende incidentie, zowel wereldwijd als in België. Nochtans is een groot deel van deze kankers vermijdbaar door correcte bescherming tegen uv-stralen (zon en zonnebanken).
Al 15 jaar monitort Stichting tegen Kanker om de twee jaar de evolutie van de kennis, attitude en het gedrag van de Belgen in verband met uv-bescherming. De resultaten tonen aan dat er vooruitgang is op sommige vlakken, maar dat belangrijke misvattingen en risicogedrag blijven bestaan.
Onvoldoende kennis over correcte bescherming
Hoewel 73% van de Belgen aangeeft geïnformeerd te zijn over beschermingsmaatregelen tegen de zon, blijkt dat deze kennis zich niet vertaalt in de juiste volgorde van beschermingsmaatregelen. 27% geeft bovendien aan onvoldoende geïnformeerd te zijn over de volgorde van beschermingsmaatregelen.
De correcte volgorde is nochtans duidelijk:
- Weer de zon en zoek de schaduw op
- Draag beschermende kledij
- Smeer zonnebrandcrème
Hoewel het mijden van de zon het vaakst als meest beschermend wordt herkend, blijft zonnecrème in de praktijk voor veel Belgen de belangrijkste reflex.
De mate van verbranding blijft het afgelopen jaar stabiel:
• 56% van de Belgen geeft aan een vorm van verbranding te hebben gehad.
• Alarmerend is de evolutie van zware zonnebrand. In 2011 gaf 2% van de Belgen aan zwaar verbrand te zijn geweest. In 2025 is dat cijfer gestegen naar 12%.
• Dat is een hoog en zorgwekkend niveau. Hoe meer je verbrandt, hoe groter ook het risico op huidkanker.
UV-index: gekend, maar niet consequent toegepast
De uv-index is een belangrijke indicator om het risico op zonneschade in te schatten, maar het gebruik ervan blijft beperkt. 55% weet wat de uv-index is en 6 op 10 Belgen houdt hier ook rekening mee.
Dit vormt de basis om het gewenste gedrag te krijgen. Echter is er een groep van 26% die zelden of nooit hiermee rekening houdt en zelf 11% kent het concept niet.
Het is belangrijk om hitte en uv-straling uit elkaar te houden. Tijdens de maanden maart, april en mei is de uv-index vaak hoger dan 3, wat het voorjaar even gevaarlijk maakt om te verbranden als de warmere zomermaanden.
Jongeren nemen grootste risico’s
De resultaten bij jongeren (16–24 jaar) zijn bijzonder zorgwekkend. Slechts 1 op 2 geeft aan zich te beschermen tegen de zon om niet te verbranden. Tegelijk gaf 72% aan het afgelopen jaar verbrand te zijn geweest. Zwaar verbranden met rillingen, blaren, koorts blijft een probleem bij deze leeftijdscategorie, zonder verbetering ten opzichte van eerdere metingen.
Daarnaast blijven volgende overtuigingen hardnekkig:
• 38% denkt dat een zonnebank veiliger is dan de zon
• 49% gelooft dat een bruine huid beschermt tegen zonnebrand
• 40% verbrandt liever dan zonder kleurtje terug te keren van vakantie
• 60% vindt een bruine huid belangrijk na de zomer
• 53% acht het onwaarschijnlijk ooit huidkanker te krijgen
Dat de invloed van online mis- en desinformatie over zonbescherming hierbij een rol speelt, is ook het hoofdthema van de campagne van Euromelanoma in 2026. “Het doel van de campagne is zoveel mogelijk mensen bereiken met correcte informatie, zodat ze zich beter beschermen tegen de zon en huidkanker vroegtijdig herkennen. Maar vandaag moeten we dat verhaal ook online winnen”, verklaart Thomas Maselis, dermatoloog en Belgisch voorzitter van Euromelanoma.
Een andere alarmerende evolutie is de verbranding bij kinderen. In 2011 verbrandde nog 0% van de kinderen terwijl dat in 2025 13% is. Uit de enquêteresultaten blijkt dat er een draagvlak is om op scholen met het thema bezig te zijn en voldoende schaduwplekken te voorzien.
Zonnebankgebruik daalt niet
Hoewel het gebruik relatief laag blijft, is het nog steeds een aandachtspunt:
• 9% gebruikte het afgelopen jaar een zonnebank
• 6% gaat meer dan 5 keer per jaar
Jongeren (16–24 jaar) maken vaker recent gebruik, terwijl oudere groepen het gebruik eerder in het verleden situeren. Het schoonheidsideaal blijft belangrijk bij deze leeftijdsgroep. 15% van de jongeren tussen 16-24 jaar en 9% van de 24 tot 35-jarigen geven aan zonnebank te gebruiken.
Klik hier voor alle infografieken van de uv-monitor
Nood aan blijvende sensibilisering en gerichte aanpak
De resultaten van de uv-monitor 2025 tonen duidelijk aan dat de combinatie van gebrekkige basiskennis, onveranderde attitudes en risicovol gedrag wijst op een structureel probleem. Dit is vooral zichtbaar bij specifieke doelgroepen, zoals buitenwerkers: daar waar 12% van de Belgen aangeeft het voorbije jaar ernstig verbrand te zijn (met symptomen zoals rillingen, blaren, misselijkheid en koorts) loopt dit op tot 32% bij de buitenwerkers. Bij hen betekent dit bovendien een stijging van 5% ten opzichte van 2023.
Een brede, structurele aanpak blijft noodzakelijk om huidkanker in België terug te dringen. Investeren in correcte informatie, gedragsverandering en bescherming vanaf jonge leeftijd is daarbij essentieel.
In dat kader organiseert Stichting tegen Kanker op donderdag 23 april 2026 in het Federaal Parlement het politieke evenement “Preventie van huidkanker: vaststellingen, uitdagingen en acties voor België”.
Dit evenement vormt het sluitstuk van een reeks rondetafelgesprekken met beleidsmakers, experten en patiënten. Op basis van deze gesprekken formuleerde Stichting tegen Kanker een reeks concrete aanbevelingen om het preventiebeleid structureel te versterken.
We nodigen u graag uit om hierop aanwezig te zijn. Inschrijven kan via splasschaert@stichtingtegenkanker.be. Het programma vindt u hier.
